Behandeling

Tandenknarsen en klemmen

Bescherm uw gebit en verminder overbelasting van uw kaak.

Heeft u regelmatig last van gespannen kaakspieren, gevoelige tanden of wordt u wakker met een vermoeid gevoel in uw kaken? Dan kan er sprake zijn van tandenknarsen of kaakklemmen, ook wel bruxisme genoemd. Veel mensen knarsen of klemmen hun tanden zonder dat ze zich hiervan bewust zijn. Dit kan zowel overdag als tijdens het slapen gebeuren. Wanneer de tanden en kaakspieren langdurig worden belast, kunnen verschillende klachten ontstaan. Bij TP Tandartsenpraktijk kijken we naar mogelijke tekenen van tandenknarsen en klemmen en bespreken we welke maatregelen kunnen helpen om uw gebit te beschermen.

Wat is tandenknarsen en kaakklemmen?

Tandenknarsen en kaakklemmen zijn twee vormen van bruxisme.

Bij tandenknarsen bewegen de tanden en kiezen met kracht langs elkaar. Dit kan een schurend of knarsend geluid veroorzaken en na verloop van tijd leiden tot slijtage van het tandoppervlak.

Bij kaakklemmen worden de tanden stevig op elkaar gedrukt of de kaakspieren langdurig aangespannen, zonder dat er noodzakelijk sprake is van een schuivende beweging.

Beide vormen kunnen voorkomen tijdens de slaap, maar ook overdag. Vooral tijdens geconcentreerde bezigheden of momenten van spanning kan iemand onbewust de kaakspieren aanspannen.

Niet iedereen die knarst of klemt, ontwikkelt klachten. Wanneer er wel problemen ontstaan, is het verstandig om uw gebit en kaakfunctie te laten onderzoeken.

Hoe herkent u tandenknarsen of klemmen?

Omdat bruxisme vaak onbewust plaatsvindt, merkt u het niet altijd direct op.

Er zijn verschillende klachten en signalen die kunnen wijzen op overbelasting van uw tanden en kaakspieren:

  • Vermoeide of pijnlijke kaakspieren: vooral na het wakker worden of na langdurig aanspannen.
  • Gevoelige tanden en kiezen: bijvoorbeeld bij kauwen of temperatuurverschillen.
  • Slijtage van tanden: tanden kunnen vlakker, korter of beschadigd raken.
  • Hoofdpijn rondom de slapen: soms in combinatie met gespannen kaakspieren.
  • Kaakgewrichtsklachten: pijn, een beperkte mondopening of moeite met kaakbewegingen.
  • Beschadigde restauraties: vullingen of andere tandheelkundige restauraties kunnen door overbelasting beschadigd raken.
  • Knarsgeluiden tijdens het slapen: deze worden soms opgemerkt door een partner.

Deze klachten kunnen ook andere oorzaken hebben. Daarom is een tandheelkundig onderzoek belangrijk om te beoordelen wat er speelt.

Wat zijn de mogelijke gevolgen voor uw gebit?

Wanneer tanden en kiezen regelmatig aan hoge krachten worden blootgesteld, kan dit leiden tot overmatige slijtage of beschadiging.

Het beschermende glazuur kan geleidelijk afslijten, waardoor tanden gevoeliger worden. In sommige gevallen kunnen kleine scheurtjes, afgebroken stukjes tand of beschadigingen aan bestaande vullingen ontstaan.

Daarnaast kunnen langdurig aangespannen kaakspieren zorgen voor vermoeidheid, gevoeligheid of pijn rondom de kaak.

Hoe ernstig de gevolgen zijn, verschilt per persoon. Niet iedere vorm van bruxisme vraagt daarom om dezelfde behandeling.

Hoe wordt tandenknarsen en klemmen onderzocht?

Tijdens een afspraak beoordelen we de conditie van uw gebit en letten we op mogelijke tekenen van slijtage en overbelasting.

We bespreken welke klachten u ervaart, wanneer deze optreden en of er factoren zijn die mogelijk een rol spelen.

Afhankelijk van uw situatie kan het onderzoek bestaan uit:

  • Controle van slijtage en beschadigingen aan tanden en kiezen.
  • Beoordeling van bestaande vullingen en restauraties.
  • Onderzoek van de kaakspieren en kaakgewrichten.
  • Bespreking van uw klachten en dagelijkse gewoonten.
  • Beoordeling of aanvullende diagnostiek nodig is.

Op basis van de bevindingen bespreken we welke aanpak bij uw situatie past.

Een knarsbitje ter bescherming van uw tanden

Wanneer er sprake is van tandenknarsen tijdens de slaap, kan een op maat gemaakte opbeetplaat, ook wel een splint of knarsbitje genoemd, worden geadviseerd.

Dit is een uitneembare voorziening die doorgaans tijdens het slapen wordt gedragen.

Een goed aangemeten knarsbitje kan helpen om de tanden te beschermen tegen directe slijtage en bepaalde vormen van overbelasting te beperken.

Het is belangrijk om te weten dat een knarsbitje niet automatisch de oorzaak van het knarsen wegneemt. Het doel is voornamelijk om uw gebit te beschermen en, afhankelijk van uw klachten, ondersteuning te bieden bij de behandeling.

Hoe wordt een knarsbitje gemaakt?

Wanneer een opbeetplaat geschikt is, maken we een afdruk of digitale scan van uw gebit.

Op basis hiervan wordt een voorziening vervaardigd die aansluit op uw tanden en kiezen.

Tijdens het plaatsen controleren we de pasvorm en krijgt u uitleg over het dragen, reinigen en onderhouden van het bitje.

Waar nodig vinden vervolgcontroles plaats om de werking en pasvorm te beoordelen.

Wat kunt u zelf doen bij kaakklemmen?

Vooral bij kaakklemmen overdag kan bewustwording van uw kaakspanning belangrijk zijn.

Veel mensen houden ongemerkt hun tanden op elkaar tijdens het werken, autorijden of concentreren.

Enkele praktische aandachtspunten:

  • Probeer uw kaakspieren ontspannen te houden wanneer u niet eet of spreekt.
  • Let op momenten waarop u onbewust uw tanden stevig op elkaar drukt.
  • Vermijd langdurig kauwgom kauwen wanneer uw kaakspieren gevoelig zijn.
  • Wissel perioden van concentratie af met korte ontspanningsmomenten.
  • Bespreek aanhoudende kaakklachten met uw tandarts.

Afhankelijk van de oorzaak en ernst van uw klachten kunnen aanvullende behandelingen of een verwijzing naar een andere zorgverlener zinvol zijn.

Persoonlijke aandacht voor uw gebit en kaakklachten

Tandenknarsen en klemmen kunnen bij iedereen anders verlopen. Daarom is het belangrijk om niet alleen naar de zichtbare slijtage te kijken, maar ook naar uw klachten en de functie van uw kaak.

Bij TP Tandartsenpraktijk besteden we aandacht aan uw persoonlijke situatie en bespreken we welke mogelijkheden er zijn om uw gebit te beschermen en eventuele klachten aan te pakken.

Daarbij staat een zorgvuldige beoordeling centraal, zodat onnodige behandelingen zoveel mogelijk worden voorkomen.